Lập đông

Lập Đông là tiết khí đầu tiên của mùa đông, đánh dấu thời điểm khí hậu chính thức chuyển sang giai đoạn lạnh trong năm. Tiết khí này thường rơi vào khoảng 8-9/11 dương lịch, ứng với kinh độ Mặt Trời 225°.

Tương tự Lập Xuân hay Lập Thu, Lập Đông chỉ mang tính biểu tượng chuyển mùa theo tiết khí — thời tiết thực tế có thể vẫn còn ấm ở một số vùng, rét đậm sẽ đến dần trong các tiết khí sau. Vì 24 tiết khí được tính theo vị trí thực của Mặt Trời trên đường hoàng đạo (mỗi tiết khí cách nhau đúng 15 độ kinh độ mặt trời), trong khi năm dương lịch không phải là bội số tròn của chu kỳ quay quanh Mặt Trời của Trái Đất (365,25 ngày, cứ 4 năm lại có thêm 1 ngày nhuận). Do đó, cùng một tiết khí có thể lệch 1-2 ngày giữa các năm khác nhau, và ngày giờ chính xác chỉ có thể tính được bằng công thức thiên văn thay vì cố định theo lịch.

Trong dưỡng sinh cổ truyền, Lập Đông là thời điểm nên bắt đầu tẩm bổ cơ thể, chuẩn bị sức đề kháng cho mùa đông lạnh giá sắp tới. Nhiều nơi có phong tục ăn uống bồi bổ vào ngày Lập Đông để 'tích năng lượng' cho mùa lạnh.

Về nông nghiệp, Lập Đông là thời điểm hoàn tất thu hoạch các vụ mùa cuối năm, chuẩn bị đất và các biện pháp bảo vệ cây trồng, vật nuôi trước khi bước vào giai đoạn rét đậm rét hại ở các vùng khí hậu lạnh.

Ở Việt Nam, Lập Đông thường trùng với thời điểm không khí lạnh đầu mùa bắt đầu tràn về miền Bắc, tuy chưa gây rét đậm nhưng đã đủ để báo hiệu sự thay đổi rõ rệt về nhiệt độ so với mùa thu.