Đang tải trang...
Đang tải trang...
Khoảng thời gian: 4-5/2 đến 18-19/2 dương lịch
Bắt đầu mùa xuân, khởi đầu của 24 tiết khí trong năm mới
Lập Xuân là tiết khí đầu tiên trong 24 tiết khí, đánh dấu thời điểm bắt đầu mùa xuân theo lịch tiết khí Á Đông. 'Lập' nghĩa là bắt đầu, 'Xuân' là mùa xuân — Lập Xuân tức là khởi đầu mùa xuân mới, mở đầu cho một vòng tuần hoàn 24 tiết khí trong năm.
Về mặt thiên văn, Lập Xuân xảy ra khi kinh độ Mặt Trời đạt 315°, thường rơi vào ngày 4 hoặc 5 tháng 2 dương lịch hàng năm — gần với thời điểm Tết Nguyên Đán, khiến nhiều người dễ nhầm lẫn hai mốc thời gian này. Vì 24 tiết khí được tính theo vị trí thực của Mặt Trời trên đường hoàng đạo (mỗi tiết khí cách nhau đúng 15 độ kinh độ mặt trời), trong khi năm dương lịch không phải là bội số tròn của chu kỳ quay quanh Mặt Trời của Trái Đất (365,25 ngày, cứ 4 năm lại có thêm 1 ngày nhuận). Do đó, cùng một tiết khí có thể lệch 1-2 ngày giữa các năm khác nhau, và ngày giờ chính xác chỉ có thể tính được bằng công thức thiên văn thay vì cố định theo lịch.
Trong nông nghiệp cổ truyền, Lập Xuân là tín hiệu để nông dân chuẩn bị cho vụ mùa mới: làm đất, ngâm ủ giống, chuẩn bị gieo trồng. Tiết khí này cũng mang ý nghĩa khởi đầu, đổi mới trong văn hóa dân gian, được xem là thời điểm dương khí bắt đầu vượng lên sau mùa đông lạnh giá.
Nhiều trường phái tử vi, phong thủy dùng Lập Xuân — chứ không phải mùng 1 Tết âm lịch — làm mốc chính thức để tính năm mới khi luận vận hạn, tứ trụ, vì đây là điểm chia mùa chuẩn xác theo thiên văn, không phụ thuộc vào chu kỳ Mặt Trăng như Tết Nguyên Đán.
Về dưỡng sinh, y học cổ truyền khuyên vào dịp Lập Xuân nên bắt đầu điều chỉnh sinh hoạt theo hướng 'dưỡng dương': ngủ sớm dậy sớm, vận động nhẹ nhàng ngoài trời, ăn uống thanh đạm hơn để cơ thể thích nghi dần với khí hậu ấm lên, tránh các bệnh do thời tiết giao mùa.
| Năm | Bắt đầu | Kết thúc |
|---|---|---|
| 2026 | 04/02/2026 | 18/02/2026 |
| 2027 | 04/02/2027 | 19/02/2027 |
| 2028 | 04/02/2028 | 19/02/2028 |
| 2029 | 03/02/2029 | 18/02/2029 |
| 2030 | 04/02/2030 | 18/02/2030 |
| 2031 | 04/02/2031 | 19/02/2031 |
| 2032 | 04/02/2032 | 19/02/2032 |
| 2033 | 03/02/2033 | 18/02/2033 |
| 2034 | 04/02/2034 | 18/02/2034 |
| 2035 | 04/02/2035 | 19/02/2035 |
| 2036 | 04/02/2036 | 19/02/2036 |
| 2037 | 03/02/2037 | 18/02/2037 |
| 2038 | 04/02/2038 | 18/02/2038 |
| 2039 | 04/02/2039 | 19/02/2039 |
| 2040 | 04/02/2040 | 19/02/2040 |
| 2041 | 03/02/2041 | 18/02/2041 |
| 2042 | 04/02/2042 | 18/02/2042 |
| 2043 | 04/02/2043 | 19/02/2043 |
| 2044 | 04/02/2044 | 19/02/2044 |
| 2045 | 03/02/2045 | 18/02/2045 |
| 2046 | 03/02/2046 | 18/02/2046 |
| 2047 | 04/02/2047 | 19/02/2047 |
| 2048 | 04/02/2048 | 19/02/2048 |
| 2049 | 03/02/2049 | 18/02/2049 |
| 2050 | 03/02/2050 | 18/02/2050 |
Không. Lập Xuân là tiết khí tính theo dương lịch (luôn rơi vào 4-5/2), còn Tết Nguyên Đán tính theo âm lịch nên ngày dương lịch thay đổi mỗi năm. Hai mốc này thường gần nhau nhưng không trùng nhau.
Nhiều trường phái tử vi, phong thủy dùng Lập Xuân (không phải mùng 1 Tết) làm mốc bắt đầu năm mới để tính vận hạn, vì đây là điểm chia mùa chính xác theo thiên văn.
Vì tiết khí tính theo vị trí thực của Mặt Trời trên hoàng đạo, trong khi năm dương lịch có 365 hoặc 366 ngày không chia hết cho chu kỳ Mặt Trời — nên ngày giờ chính xác lệch 1-2 ngày qua các năm.
Sau Lập Xuân là Vũ Thuỷ — tiết khí thứ hai trong năm, đánh dấu thời điểm mưa xuân bắt đầu xuất hiện nhiều hơn.